Çalışma Danışmanı
Skip Navigation LinksANA SAYFA HABERLER Danışman Yazıları Çalışma Danışmanı
09.07.2018 İŞ HUKUKU MEVZUATINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER (2018/2. Dönem)

İŞ HUKUKU MEVZUATINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER  (2018/2. Dönem)

                                                                                                         

                KIDEM TAZMİNATI TAVANI (01.07.2018/31.12.2018 Dönemi)

4857 sayılı İş Kanunu’ nun 120. maddesiyle, 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesi halen yürürlükte bulunmaktadır. 

MADDE 14 – KIDEM TAZMİNATI: (Değişik birinci fıkra: 29.07.1983-2869/3 mad.)

Bu Kanuna tabi işçilerin iş sözleşmelerinin:

1. İşveren tarafından 4857 sayılı İK.’nunun 17/II. md. gösterilen sebepler dışında,

2. İşçi tarafından bu Kanunun 16. maddesi uyarınca,

3. Muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla,

4. Bağlı bulundukları kanunla kurulu kurum veya sandıklardan yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı yahut toptan ödeme almak amacıyla;

5. (Ek: 25.08.1999-4447/45 mad.)506 Sayılı Kanunun 60. maddesinin 1. fıkrasının (A) bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde öngörülen yaşlar dışında kalan diğer şartları veya aynı kanunun Geçici 81. maddesine göre yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi istekleri ile işten ayrılmaları nedeniyle, (15 yıl ve 3600 günü dolduranlar).

Feshedilmesi veya kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile sona erdirmesi veya işçinin ölümü sebebiyle son bulması hallerinde işçinin işe başladığı tarihten itibaren iş sözleşmesinin devamı süresince her geçen tam yıl için işverence işçiye 30 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenir. Bir yıldan artan süreler için de aynı oran üzerinden ödeme yapılır.

İşçilerin kıdemleri, hizmet akdinin devam etmiş veya fasılalarla yeniden akdedilmiş olmasına bakılmaksızın aynı işverenin bir veya değişik işyerlerinde çalıştıkları süreler göz önüne alınarak hesaplanır. İşyerlerinin devir veya intikali yahut herhangi bir suretle bir işverenden başka bir işverene geçmesi veya başka bir yere nakli halinde işçinin kıdemi, işyeri veya işyerlerindeki hizmet akitleri sürelerinin toplamı üzerinden hesaplanır. 12.07.1975 tarihinden, itibaren işyerinin devri veya herhangi bir suretle el değiştirmesi halinde işlemiş kıdem tazminatlarından her iki işveren sorumludur. Ancak, işyerini devreden işverenlerin bu sorumlulukları işçiyi çalıştırdıkları sürelerle ve devir esnasındaki işçinin aldığı ücret seviyesiyle sınırlıdır. 12.07.1975 tarihinden evvel işyeri devrolmuş veya herhangi bir suretle el değiştirmişse devir mukavelesinde aksine bir hüküm yoksa işlemiş kıdem tazminatlarından yeni işveren sorumludur. (Değişik fıkralar: 17.10.1980 - 2320/1 mad.)

İşçinin birinci bendin 4. fıkrası hükmünden faydalanabilmesi için aylık veya toptan ödemeye hak kazanmış bulunduğunu ve kendisine aylık bağlanması veya toptan ödeme yapılması için yaşlılık sigortası bakımından bağlı bulunduğu kuruma veya sandığa müracaat etmiş olduğunu belgelemesi şarttır. İşçinin ölümü halinde bu şart aranmaz.

T.C Emekli Sandığı Kanunu ve Sosyal Sigortalar Kanununa veya yalnız Sosyal Sigortalar Kanununa tabi olarak sadece aynı ya da değişik kamu kuruluşlarında geçen hizmet sürelerinin birleştirilmesi suretiyle Sosyal Sigortalar Kanununa göre yaşlılık veya malullük aylığına ya da toptan ödemeye hak kazanan işçiye, bu kamu kuruluşlarında geçirdiği hizmet sürelerinin toplamı üzerinden son kamu kuruluşu işverenince kıdem tazminatı ödenir.

Yukarıda belirtilen kamu kuruluşlarında işçinin hizmet akdinin evvelce bu maddeye göre kıdem tazminatı ödenmesini gerektirmeyecek şekilde sona ermesi suretiyle geçen hizmet süreleri kıdem tazminatının hesabında dikkate alınmaz. Ancak, bu tazminatın T.C. Emekli Sandığına tabi olarak geçen hizmet süresine ait kısmı için ödenecek miktar, yaşlılık veya malullük aylığının başlangıç tarihinde T.C. Emekli Sandığı Kanununun yürürlükteki hükümlerine göre emeklilik ikramiyesi için öngörülen miktardan fazla olamaz. Bu maddede geçen kamu kuruluşları deyimi, genel, katma ve özel bütçeli idareler ile 468 sayılı Kanunun 4. maddesinde sayılan kurumları kapsar.

Aynı kıdem süresi için bir defadan fazla kıdem tazminatı veya ikramiye ödenmez.

Kıdem tazminatının hesaplanması, son ücret üzerinden yapılır. Parça başı, akort, götürü veya yüzde usulü gibi ücretin sabit olmadığı hallerde son bir yıllık süre içinde ödenen ücretin o süre içinde çalışılan günlere bölünmesi suretiyle bulunacak ortalama ücret bu tazminatın hesabına esas tutulur. Ancak, son bir yıl içinde işçi ücretine zam yapıldığı takdirde, tazminata esas ücret, işçinin işten ayrılma tarihi ile zammın yapıldığı tarih arasında alınan ücretin aynı süre içinde çalışılan günlere bölünmesi suretiyle hesaplanır.

13. maddesinde sözü geçen tazminat ile bu maddede yer alan kıdem tazminatına esas olacak ücretin hesabında 26. maddenin birinci fıkrasında yazılı ücrete ilaveten işçiye sağlanmış olan para ve para ile ölçülmesi mümkün akdi ve kanundan doğan menfaatler de göz önünde tutulur. Kıdem tazminatının zamanında ödenmemesi sebebiyle açılacak davanın sonunda hakim gecikme süresi için, ödenmeyen süreye göre mevduata uygulanan en yüksek faizin ödenmesine hükmeder. İşçinin mevzuattan doğan diğer hakları saklıdır. (Değişik: 29.07.1983–2869/3 mad.)

Bu maddede belirtilen kıdem tazminatı ile ilgili 30 günlük süre iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmeleri ile işçi lehine değiştirilebilir. (Değişik: 17.10.1980-2320/1 mad.)

Ancak, toplu sözleşmelerle ve hizmet akitleriyle belirlenen kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuruna 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini geçemez. (Değişik: 10.12.1982-2762/1 mad.)

İşçinin ölümü halinde yukarıdaki hükümlere göre doğan tazminat tutarı, kanuni mirasçılarına ödenir. (Değişik fıkralar: 17.10.1980-2320/1 mad.)

İş sözleşmesinden kaynaklanmak kaydıyla hangi kanuna tabi olursa olsun,  Kıdem tazminatında zamanaşımı süresi beş yıldır. (7036 sayılı kanunun Ek Madde 3, RG. 25.10.2017 tarih ve 30221 sayısı.)

Kıdem tazminatından doğan sorumluluğu işveren şahıslara veya sigorta şirketlerine sigorta ettiremez.

İşveren sorumluluğu altında ve sadece yaşlılık, emeklilik, malullük, ölüm ve toptan ödeme hallerine mahsus olmak kaydıyla Devlet veya kanunla kurulu kurumlarda veya % 50 hisseden fazlası Devlete ait bir bankada veya bir kurumda işveren tarafından kıdem tazminatı ile ilgili bir fon tesis edilir.

Fon tesisi ile ilgili hususlar kanunla düzenlenir.

193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu 25/7. maddesi hükmünce. (Değişik: 17.10.1980 - 2320/2 mad.) 1475 ve 854 sayılı kanunlara göre ödenmesi gereken kıdem tazminatlarının tamamı ile 5953 sayılı Kanuna göre ödenen kıdem tazminatlarının hizmet erbabının 24 aylığını aşmayan miktarları (hizmet ifa etmeksizin ödenen ücretler tazminat sayılmaz.)

 

KIDEM TAZMİNATI YILLIK TAVAN MİKTARININ HESAPLANMASI

            Kamu görevlilerinin 2018 ve 2019 yıllarında özlük haklarına ilişkin katsayılar, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu hükümleri uyarınca, 25.8.2017 tarihli ve 30165 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2018 ve 2019 Yıllarını Kapsayan 4. Dönem Toplu Sözleşme ile belirlenmişti.

            Söz konusu Kararın; 8. maddesinde;

            "Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan 2003=100 Temel Yılı Tüketici Fiyatları Endeksinin;

            a) 2017 yılı Aralık ayı endeksinin 2017 yılı Haziran ayı endeksine göre altı aylık değişim aynı dönem için verilen %4 oranını, aşması halinde, 5. maddenin birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında yer alan katsayılar, sözleşme ücreti artış oranları ve ücret tavanları ile 7. maddede yer alan ortalama ücret toplamı üst sınırı, söz konusu on iki aylık veya altı aylık dönemlere ilişkin enflasyon rakamının ilan edildiği ayın 1'inden geçerli olmak üzere aşan kısım kadar artırılır. " düzenlemesine yer verilmiştir.

            Buna bağlı olarak Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Genel Müdürlüğünün 04.07.2018 tarih,27998389-010-06-02-5278 sayılı yazısında 01.07.2018/31.12.2018 tarihleri arasında geçerli olmak üzere;

            "657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 154. maddesi uyarınca aylık gösterge tablosunda yer alan rakamlar ile ek gösterge rakamlarının aylık tutarlara çevrilmesinde uygulanacak aylık katsayısı (0,11794), memuriyet taban aylığı göstergesine uygulanacak taban aylık katsayısı (1,8461), iş güçlüğü, iş riski, temininde güçlük ve mali sorumluluk zamlarının aylık tutarlara çevrilmesinde uygulanacak yan ödeme katsayısı ise (0,037402) olarak belirlenmiştir. 

Katsayılar                   01.01.2018/30.06.2018      01.07.2018/31.12.2018

M. Aylık Katsayısı                 0,108550                              0,11794

M. Taban Aylık Katsayısı      1,699121                              1,8461

İş Güçlüğü Katsayısı             0,034424                              0,037402

 

1475 Sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesinde yer alan; ”Toplu sözleşmelerle ve hizmet akitleriyle belirlenen kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet Memuruna 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu Hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini geçemez. ”Hükmü gereğince Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet Memuru olan "Başbakanlık Müsteşarının bir hizmet yılı için alabileceği azami emeklilik ikramiyesi; dolayısıyla kıdem tazminatının yıllık tavan miktarı 01.07.2018/31.12.2018 tarihleri arasında aşağıdaki şekilde olacaktır.

(1500 Gösterge+8000 Ek Gösterge) x 0,11794 M. Aylık Katsayısı                  1.120,43

(1500 Gösterge+8000 Ek Gösterge) x 0,11794 M. Aylık Katsayısı (% 215)     2.408,92

(500 Kıdem Aylık Göstergesi x 0,11794 Memur Aylık Katsayısı)                     58,97

(1000 Taban Aylık Göstergesi x 1,8461 Taban Aylık Katsayısı)                       1.846,10

Kıdem Tazminatı Yıllık Tavan Miktarı                                                              5.434,42

 

GELİR ve DAMGA VERGİSİNDEN İSTSNA TUTULACAK ÇOCUK/AİLE ZAMMI TUTARLARI (01.07.2018/31.12.2018 Dönemi)

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu:

Aile Yardımı Ödeneği: (1)

Madde 202 - Evli bulunan Devlet memurlarına aile yardımı ödeneği verilir. (Değişik: 27.06.1989-KHK-375/10 mad.) Bu yardım, memurun her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan aylık almayan eşi için 1500, çocuklarından her biri için de 250 gösterge rakamının (72. ay dahil olmak üzere 0-6 yaş grubunda yer alan çocuklar için bir kat artırımlı) aylık katsayısı ile çarpılması sonucu elde edilecek miktar üzerinden ödenir. (Mülga ikinci cümle: 13.02.2011-6111/117 mad.) Eşlerden birine iş akdi veya toplu sözleşme gereği çocukları için yapılan aile yardımı ödeneği daha düşük ise, yalnız aradaki fark ödenir.(Ek: 09.04.1990-KHK-418/7mad.;iptal:Anayasa Mahkemesi' nin 05.02.1992 tarih ve E.1990/22, K. 1992/6 sayılı Kararı ile, Yeniden düzenleme:18.05.1994-KHK-527/9 mad.) Bu fıkrada yer alan gösterge rakamlarını 3 katına kadar artırmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir.(2)(3)

 

2134 Gösterge x 0,11794 Aylık Maaş Katsayısı   = 251,68 TL/Ay,

 

Aile yardımı sadece Kamuda çalışanlar için vergiden muaftır. Özel kesim çalışanları iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi hükmünce aile yardımı yapılması durumunda, Gelir ve Damga Vergisi kesintisine tabi utulacaktır.

——————————

  1. 03.07.2011 tarihli ve 2011/2022 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı Eki Kararın 3 üncü maddesiyle, bu maddede yer alan ve eş için ödenmekte olan aile yardımı ödeneğine esas (1.500) gösterge rakamının 01.07.2011 tarihinden itibaren (2.134) olarak uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.

     

                VERGİDEN MÜSTESNA ÇOCUK ZAMMI(TL/AY)):

                (01.07.2018/31.12.2018)

                 GV. Kanunu'nun 25/4. maddesinde hizmet erbabına ödenen çocuk zamlarının GV. istisna olduğu ancak bu zamların devletçe verilen miktarları aştığı takdirde, fazlasının vergiye tabi tıtulacağı hüküm altına alınmıştır. Çocuk yardımının hesabında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu' nun 202. maddesi esas alınmaktadır. Maddeye göre çocuklardan her biri için de 250 gösterge rakamının (72. ay dahil olmak üzere 0-6 yaş grubunda yer alan çocuklar için bir kat artırımlı) aylık katsayısı ile çarpılması sonucu elde edilecek miktar üzerinden ödeneceği belirtilmiştir. Aynı yasanın 206. maddesinde çocuk yardımının verilmeyeceği haller de belirtilmiştir. 

                21.04.2005 tarihli ve 5335 sayılı Kanunun 28 inci maddesiyle bu fıkraya "50 gösterge rakamının" ibaresinden sonra gelmek üzere, "(72. ay dahil olmak üzere 0-6 yaş grubunda yer alan çocuklar için bir kat artırımlı) " ibaresi eklenmiş ve metne işlenmiştir.

                Bu durumda, 01.07.2018/31.12.2018 tarihleri arasında geçerli olan GV. istisna  Çocuk zammı İstisnası tutarları aşağıdakş şekşlde hesaplanmıştır.

     

              0-6 yaş grubu bir çocuk için (72 ay dahil) arasında (500 gös.x0,11794 katsayı = 58,97 TL/Ay,

              Altı yaşından büyük olan bir çocuk için (250 Gösterge x 0,11794)                    = 29,49 TL/Ay,

     

              Birden Fazla Çocuğu Olanlar:

              Çocuklardan iki veya daha fazlası 0-6 grubunda olanlar için   (58,97x 2)          = 117,94 TL/Ay,

              Çocuklardan biri 0-6 grubunda, biri 6 yaşından büyük olanlar(58,97+29,49)    = 88,46 TL/Ay,

              Çocukların tümü 6 yaşın üstünde olan için (29,49x3)                                         = 88,47 TL/Ay,

    ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

    2- 21.03.2006 tarihli ve 5473 sayılı Kanunun 3. maddesiyle; bu fıkrada yer alan "250" rakamı "1500", "50" rakamı "250", "5 katına" ibaresi ise "3 katına" şeklinde değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.

09.07.2018 İŞ HUKUKU MEVZUATINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER (2018/2. Dönem)
İŞ HUKUKU MEVZUATINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER (2018/2. Dönem) [Ayrıntılar]
01.02.2018 2018 YILI ÇALIŞMA MEVZUATI GÜNCEL BİLGİLERİ(01.01.2018/31.12.2018)
2018 YILI ÇALIŞMA MEVZUATI GÜNCEL BİLGİLERİ(01.01.2018/31.12.2018) [Ayrıntılar]
09.10.2017 İŞ HUKUKUNDA İBRA BELGESİ
İŞ HUKUKUNDA İBRA BELGESİ [Ayrıntılar]
BİZİ TAKİP EDİN